Buli di sekolah bukan masalah satu institusi
Buli di sekolah ialah perbuatan menyakiti, mengugut atau memalukan rakan sebaya secara berulang sehingga menjejaskan keselamatan pelajar, kesejahteraan emosi dan masa depan mereka, dan ia berlaku dalam pelbagai bentuk termasuk fizikal, lisan, sosial serta siber di persekitaran sekolah dan asrama. Isu ini tidak lagi boleh dilihat sebagai salah seorang pelajar nakal atau kegagalan satu sekolah menguatkuasakan disiplin. Apabila kejadian buli berakhir dengan trauma, kecederaan atau kematian, kita berdepan persoalan lebih besar: siapa yang bertanggungjawab melindungi anak-anak? Perdana Menteri menegaskan kesedaran dan pembabitan semua pihak – ibu bapa, guru, sekolah dan Jabatan Pendidikan – perlu diperkasa bagi menangani buli, penderaan dan keselamatan murid di sekolah. Hakikatnya, tanpa tanggungjawab kolektif yang jelas, pencegahan buli sekolah akan terus berlegar sebagai slogan tanpa hasil.
Seruan Perdana Menteri: berhenti berpura-pura, mula berterus terang
Datuk Seri Anwar Ibrahim mengakui pelbagai langkah sudah diambil oleh Kementerian Pendidikan, termasuk pemantauan asrama, audit keselamatan, peningkatan kapasiti penyeliaan murid, kaunseling dan inisiatif kesejahteraan. Namun beliau sendiri berkata, "Apakah mencukupi? Saya fikir belum". Pengakuan ini penting kerana ia menolak naratif bahawa garis panduan dan prosedur keselamatan sedia ada sudah memadai walaupun kes yang mengancam keselamatan pelajar masih berulang. Lebih kritikal, Anwar menegur budaya menyembunyikan masalah demi imej institusi: ada sekolah melindungi reputasi dengan memberi laporan yang baik, sedangkan murid mengalami kerosakan emosi dan fizikal. Sikap ini bukan saja tidak beretika, malah menghalang penyelesaian. Tanpa data jujur, mustahil menilai keberkesanan pencegahan buli sekolah. Kes kematian Zara Qairina Mahathir dijadikan contoh kelemahan awal yang mesti dijadikan pengajaran dan memerlukan peraturan diperketatkan, bukan disapu di bawah karpet.
Budaya saling menyalahkan melemahkan keselamatan pelajar
Di luar Parlimen, suara masyarakat mengulangi perkara sama: isu buli di sekolah terlalu membimbangkan untuk dijadikan gelanggang saling menuding jari. Semua pihak didesak menghentikan amalan saling menyalahkan berhubung isu buli di sekolah, sebaliknya mula mengambil tindakan bersama demi keselamatan anak-anak. Bila tragedi berlaku, kita cepat bertanya "siapa salah?" – sekolah, guru, ibu bapa atau pejabat kerajaan. Soalan ini mungkin melegakan kemarahan, tetapi tidak mengubah hakikat bahawa anak-anak terus terdedah kepada risiko. Ketua Penerangan Briged Negaraku mengingatkan bahawa sekolah tidak boleh bersendirian; ibu bapa, guru, kerajaan, platform digital, masyarakat dan murid sendiri mempunyai peranan masing-masing. Ini intipati tanggungjawab kolektif: setiap pihak menerima bahagian tugas, bukan sekadar berkongsi rasa simpati selepas kejadian. Kegagalan bertindak sekarang, katanya, akan memberi kesan buruk kepada masa depan negara, kerana anak-anak hari ini ialah pemimpin pada masa hadapan.
Apa makna pendekatan holistik di bilik darjah dan rumah
Pendekatan holistik dalam menangani buli di sekolah bukan istilah indah yang kosong; ia menuntut tindakan konkrit di bilik darjah, asrama dan rumah. Di peringkat kementerian, audit keselamatan, pemantauan asrama dan peningkatan penyeliaan murid mesti digabung dengan garis panduan jelas tentang pelaporan, siasatan dan perlindungan mangsa. Di sekolah, saluran aduan yang selamat perlu disediakan dan pemantauan diperkemas di kawasan berisiko supaya kes buli dapat dikesan dan ditangani segera. Guru pula harus jadi mata dan telinga, peka terhadap perubahan emosi, kelakuan pelik atau tanda pemulauan murid. Di pihak keluarga, Perdana Menteri menekankan kepentingan didikan asas agama, akhlak, kecintaan kepada ibu bapa dan hormat kepada guru sebagai tunjang pembentukan sahsiah. Ibu bapa juga digesa lebih peka memantau pergaulan rakan sebaya dan aktiviti anak di media sosial serta kandungan internet yang mereka akses. Kerjasama ibu bapa guru yang jujur dan terbuka di sinilah akan mengukuhkan keselamatan pelajar.
Daripada tragedi kepada tindakan: hentikan kitaran diam dan menyesal
Setiap kali kes buli di sekolah meletup di media, kitaran yang sama berulang: kemarahan, siasatan, kenyataan keras, kemudian senyap – sehingga tragedi seterusnya. Anwar mengingatkan, akhirnya kesedaran rakyat, ibu bapa dan keluarga adalah yang paling penting untuk memutuskan kitaran ini. Ross Razeq pula menegaskan, jika kita mahu melihat perubahan, semua pihak mesti berani mengambil tanggungjawab masing-masing dan bertindak sebelum tragedi berlaku. Inilah garis pemisah antara masyarakat yang belajar daripada kes Zara Qairina Mahathir dan masyarakat yang sekadar mengingatinya sebagai tajuk berita. Buli di sekolah bukan sekadar isu disiplin; ia cerminan bagaimana komuniti menjaga yang paling lemah. Jika sekolah terus menyembunyikan masalah demi imej, ibu bapa menyerah segala tugas kepada guru, dan kerajaan berpuas hati dengan garis panduan di atas kertas, anak-anaklah yang akan membayar harganya. Masa untuk berganjak daripada menyalahkan kepada berkongsi tanggungjawab kolektif – setiap hari, bukan selepas tragedi.
