Angka besar, tetapi belum menjadi ukuran kejayaan
Akta Anti Buli 2026 ialah undang-undang untuk mengukuhkan pengurusan dan penyelesaian kes buli di institusi pendidikan, di samping mekanisme sedia ada yang menjadi tanggungjawab pihak sekolah. Akta itu mula berkuat kuasa secara berperingkat pada 1 Mac, manakala Tribunal Antibuli ditubuhkan pada 16 Jun untuk menyediakan saluran penyelesaian dan remedi kepada mangsa. Dalam tempoh lapan bulan pertama tahun ini, Kementerian Pendidikan Malaysia merekodkan 5,681 kes salah laku buli dalam pangkalan datanya. Angka itu wajar mengundang kebimbangan, tetapi belum boleh dianggap bukti bahawa undang-undang gagal. Menteri Pendidikan Fadhlina Sidek berkata peningkatan laporan mungkin mencerminkan kesedaran dan keberanian mangsa serta saksi untuk tampil, selain kesediaan sekolah melaporkan kejadian dengan lebih telus. Ini tafsiran yang munasabah, namun angka kes sahaja tidak menunjukkan sama ada kejadian buli bertambah atau lebih banyak kejadian kini dilaporkan.
Keberkesanan perlu dinilai dengan ukuran yang lebih adil
Kementerian Pendidikan mengingatkan bahawa tempoh pelaksanaan masih terlalu singkat untuk menilai kesan akta terhadap trend atau pengurangan kes buli. Pendirian itu tepat: perubahan jumlah laporan dalam beberapa bulan tidak boleh dikaitkan dengan undang-undang semata-mata, lebih-lebih lagi apabila cara pelaporan turut berubah. Namun, menunggu lebih lama tidak sepatutnya bermakna penilaian ditangguhkan tanpa rancangan. Untuk mengukur keberkesanan undang-undang, pihak berkuasa perlu membandingkan data yang setara dari masa ke masa dan menerangkan cara kes dikira serta hasil tindakan susulan. Angka 5,681 ialah petunjuk penting tentang beban yang perlu ditangani, bukan ukuran lengkap keselamatan pelajar atau keberhasilan akta. Bagi keluarga, persoalan utamanya ialah sama ada aduan disiasat dengan baik, mangsa mendapat sokongan dan kejadian berulang dapat dicegah. Data yang lebih terperinci dan tempoh pemerhatian lebih panjang diperlukan sebelum kesimpulan kukuh dibuat.
Perlindungan perlu terasa di sekolah
Undang-undang akan dinilai melalui pengalaman murid, bukan bilangan peruntukan atau pengumuman. Kementerian meneruskan tanggungjawab sekolah mengurus aduan, sambil menguatkan sokongan rakan sebaya melalui Pembimbing Rakan Sebaya: Kitakan Sahabat. Murid yang dilatih boleh mengenal pasti rakan yang memerlukan bantuan awal dan menghubungkan mereka dengan guru bimbingan atau pihak sekolah. Langkah keselamatan fizikal turut diperluas: RM3 juta diperuntukkan pada 2025 untuk CCTV di 200 sekolah, kemudian RM5 juta bagi 330 sekolah; RM15 juta pula disediakan pada 2027 untuk sekolah yang memerlukannya. Kementerian juga menempatkan 300 pembantu warden asrama pada 2026 dan merancang menambah jumlah itu kepada 500 pada 2027. Semua ini boleh membantu, tetapi keberkesanannya perlu dibuktikan melalui tindakan susulan dan pengalaman murid. Kesimpulannya, 5,681 laporan ialah amaran yang serius, bukan keputusan muktamad tentang Akta Anti Buli 2026. Ukuran sebenar ialah sama ada sekolah lebih selamat dan mangsa lebih terlindung.
