Kekerasan guru sekolah bukan ‘disiplin’, tetapi penyalahgunaan pelajar
Kekerasan guru sekolah merujuk kepada tindakan fizikal atau seksual oleh guru yang mencederakan, mengaibkan atau mengancam pelajar, sama ada melalui tamparan, hempasan, sentuhan seksual tidak wajar atau amang seksual, dan ia merupakan bentuk penyalahgunaan pelajar yang bercanggah dengan tanggungjawab pendidikan serta boleh disiasat dan dihukum di bawah undang-undang jenayah serta sivil. Kes terkini menunjukkan masalah ini bukan kes terpencil, tetapi satu corak kegagalan kawalan disiplin dan etika profesional di sekolah. Seorang murid Tahun Empat mendakwa ditampar dua kali di bahagian kiri kepala oleh ustaz ketika solat Zuhur di surau sekolah, selepas berlaku kekecohan di saf solat. Ibunya kemudian membuat laporan polis apabila anak mengalami pendarahan hidung dan mengesyaki ia berkaitan dengan tamparan tersebut. Kes seperti ini mengingatkan bahawa ruang ibadah di sekolah pun tidak kebal daripada kekerasan.
Tamparan dan hempasan: bila disiplin bertukar menjadi kesalahan jenayah
Sesiapa yang masih menganggap tampar atau hempas murid sebagai ‘teguran keras’ perlu berdepan realiti undang-undang. Dalam kes tamparan di surau Membakut, siasatan dijalankan di bawah Seksyen 323 Kanun Keseksaan dan kertas siasatan dirujuk kepada Timbalan Pendakwa Raya untuk arahan lanjut. Ini isyarat jelas: keganasan fizikal oleh guru boleh dikategorikan sebagai menyebabkan kecederaan dan membawa pertanggungjawaban guru di mahkamah. Lebih berat, seorang murid KAFA cedera parah selepas dipegang, diangkat dan dihempas ke kerusi kayu semasa kelas berlangsung sehingga patah tulang tibia dan fibula kaki kanan serta keretakan lain. Mahkamah Tinggi memerintahkan guru dan Yayasan sebagai majikan membayar ganti rugi am RM30,000 serta kos RM17,000, dengan faedah 5 peratus setahun dari tarikh saman difailkan. Keputusan ini menggariskan dua perkara tegas: kekerasan guru sekolah bukan sahaja kesalahan individu, tetapi juga liabiliti institusi yang gagal melindungi keselamatan pelajar.
Amang seksual oleh guru: pengkhianatan kepercayaan dan hukuman berat
Jika kekerasan fizikal sudah membimbangkan, kes penyalahgunaan pelajar melalui amang seksual oleh guru agama di sebuah sekolah menengah menzahirkan tahap pengkhianatan yang lebih parah. Guru wanita berusia 48 tahun didakwa atas tiga pertuduhan melakukan amang seksual terhadap pelajar lelaki berusia 16 tahun di dalam sebuah bilik sekolah dalam daerah Kinta, antara November hingga Disember 2024. Pendakwaan dibuat di bawah Seksyen 14(a) dan 14(b) Akta Kesalahan-kesalahan Seksual Terhadap Kanak-Kanak 2017, yang memperuntukkan hukuman penjara sehingga 20 tahun dan boleh juga dihukum dengan sebatan jika sabit kesalahan. Hakim membenarkan tertuduh diikat jamin RM10,000 dengan seorang penjamin dan menetapkan tarikh sebutan semula kes pada 28 Oktober. Kes ini menunjukkan peruntukan undang-undang sudah wujud dan berat, tetapi juga menimbulkan persoalan: mengapa pelajar masih terdedah kepada penyalahgunaan pelajar oleh mereka yang sepatutnya menjaga dan membimbing?
Ganti rugi mahkamah dan liabiliti institusi: sistem ada, penguatkuasaan lemah
Keputusan Mahkamah Tinggi yang memutuskan Yayasan Islam Terengganu bertanggungan secara vikarius sebagai majikan kepada ustaz yang menghempas murid ke kerusi kayu adalah titik penting dalam perbahasan pertanggungjawaban guru dan institusi. Mahkamah bukan sahaja menilai keterangan saksi mata, tetapi juga laporan pakar perubatan yang mengesahkan kecederaan akibat hentakan kuat. Ganti rugi mahkamah yang diperintahkan – RM30,000 ganti rugi am kecederaan dan kos RM17,000 – secara praktikal menyampaikan satu mesej: institusi pendidikan tidak boleh berlindung di sebalik alasan ‘guru bertindak sendiri’ apabila keselamatan pelajar terjejas. Dalam kes tamparan dan amang seksual pula, proses siasatan di bawah Seksyen 323 Kanun Keseksaan dan pendakwaan di bawah Akta Kesalahan-kesalahan Seksual Terhadap Kanak-Kanak 2017 menunjukkan rangka undang-undang sudah wujud. Yang pincang ialah ketegasan pencegahan di peringkat sekolah – latihan guru, prosedur aduan mesra pelajar dan budaya yang menolak normalisasi kekerasan guru sekolah.
Menguatkan perlindungan pelajar: dari takut mengadu kepada berani menuntut hak
Ketiga-tiga kes ini berkongsi satu benang merah: pelajar yang cedera atau diaibkan akhirnya bergantung kepada keberanian keluarga membuat laporan, bukannya sistem sekolah yang proaktif menjaga keselamatan pelajar. Seorang ibu membuat laporan polis selepas anaknya mengalami pendarahan hidung dan mengaitkannya dengan tamparan ustaz; seorang pelajar dan keluarganya berjuang hampir empat tahun sehingga Mahkamah Tinggi membetulkan keputusan Mahkamah Sesyen yang sebelum itu menolak tuntutan ganti rugi. Ini bukan gambaran sistem yang mesra mangsa. Kita perlu mengubah naratif daripada "guru sentiasa betul" kepada "guru tertakluk kepada undang-undang dan etika profesional". Mekanisme pertanggungjawaban guru dan institusi sudah ada, tetapi selagi pelajar takut mengadu dan sekolah enggan bertindak tegas, kekerasan guru sekolah akan kekal berulang. Kesimpulannya, keadilan di mahkamah penting, tetapi keadilan sejati ialah apabila pelajar dilindungi sebelum mereka cedera – bukan selepas mereka terpaksa menyaman atau memberi keterangan di kandang saksi.
