Dasar terbuka, bukan persaingan pilih kasih
Pelaburan AI dan semikonduktor ialah kemasukan modal serta kepakaran untuk membangunkan kecerdasan buatan dan cip, dua sektor strategik yang penting kepada keupayaan teknologi sesebuah negara. Malaysia tidak berhasrat menyekat pelaburan Amerika Syarikat, China atau negara lain dalam sektor ini; pendirian terbuka itu lebih wajar daripada memilih pihak dalam persaingan kuasa besar. Perdana Menteri, Datuk Seri Anwar Ibrahim, menyampaikan pendirian tersebut kepada Setiausaha Negara AS, Marco Rubio, dalam panggilan telefon sehari sebelum beliau membuat kenyataan kepada media. Perbualan itu turut menyentuh persiapan bagi kemungkinan pertemuan dengan Presiden Donald Trump di Manila atau Shanghai.
Latar perbincangan ini penting: Washington menyuarakan hasrat agar peluang syarikatnya dalam AI dan cip tidak diganggu oleh negara lain. Namun, Malaysia tidak perlu menjadikan kebimbangan itu alasan untuk menutup pintu kepada pelabur lain. Persaingan boleh diterima selagi keputusan pelaburan dibuat tanpa tekanan geopolitik dan semua pihak mematuhi aturan negara.
Syarat tempatan menentukan nilai pelaburan
Dasar tidak pilih kasih bukan bermaksud menerima setiap tawaran tanpa syarat. Anwar berkata pelabur perlu menanggung keperluan seperti bekalan air, latihan dan kemudahan universiti. Pendekatan ini tepat: pelaburan asing patut menyumbang kepada keupayaan tempatan, bukan sekadar membina operasi yang bergantung pada sumber awam tanpa komitmen setimpal. Contoh yang disebut ialah Google, yang rancangannya untuk mempercepat pelaburan dalam tempoh dua tahun menunjukkan skala minat terhadap sektor teknologi negara.
Bagi semikonduktor Malaysia, cabaran dasarnya bukan memilih bendera pelabur, tetapi memastikan projek membawa latihan, kemudahan dan pematuhan yang jelas. Prinsip sama dikenakan terhadap unsur nadir bumi: pemprosesan perlu dilakukan dalam negara, peraturan tempatan dipatuhi dan bahan tidak digunakan untuk menghasilkan senjata yang mengancam keselamatan. Syarat sedemikian memberi ruang kepada kerjasama sambil melindungi kepentingan negara.
Kerjasama maju perlu disertai manfaat nyata
Panggilan Anwar-Rubio bukan sekadar pertukaran pandangan mengenai persaingan pelaburan. Kedua-dua pihak turut membincangkan peluasan kerjasama ekonomi melalui Perkongsian Strategik Komprehensif Malaysia-AS yang dipertingkatkan serta peluang menggunakan teknologi Amerika yang selamat dan canggih. Ini ruang yang patut diteroka, tetapi kerjasama teknologi maju perlu dinilai berdasarkan sumbangannya kepada kemahiran, kemudahan dan keupayaan industri tempatan.
Keterbukaan memberi Malaysia lebih banyak pilihan untuk menarik kepakaran dan modal, namun manfaatnya tidak terjamin hanya kerana pelabur datang. Kerajaan perlu menguatkuasakan syarat secara konsisten kepada syarikat dari semua negara. Dengan cara itu, hubungan dengan AS boleh berkembang tanpa mengorbankan ruang untuk China atau pihak lain. Dasar yang teguh bukan dasar yang memilih sekutu, tetapi dasar yang memastikan setiap pelaburan memenuhi kepentingan negara.
