Tarikan Sarawak melangkaui bekalan elektrik
Pusat data pintar ialah kemudahan yang menyimpan dan memproses data menggunakan sistem teknologi canggih, termasuk kecerdasan buatan, dan memerlukan bekalan elektrik serta tenaga kerja mahir untuk beroperasi. Potensi pembangunan pusat data Sarawak kini menarik perhatian seorang usahawan dari Jepun, yang baru-baru ini bertemu Premier Sarawak, Datuk Patinggi Tan Sri Abang Johari Tun Openg, bagi membincangkan kemungkinan pelaburan di negeri itu. Isyarat ini penting: pelabur teknologi menilai bukan sekadar ketersediaan tenaga, tetapi juga keupayaan sesebuah tempat membina bakat tempatan untuk mengendalikan industri bernilai tinggi. Abang Johari berkata bekalan elektrik dan dasar pendidikan percuma menjadi tarikan kepada usahawan berkenaan. Pada hemat saya, gabungan dua dasar itu memberi Sarawak hujah yang lebih meyakinkan daripada promosi lokasi semata-mata. Namun, minat awal belum sama dengan keputusan pelaburan; nilai sebenarnya akan ditentukan oleh sejauh mana bekalan dan kemahiran dapat menyokong operasi dalam jangka panjang.
Sasaran tenaga besar, tetapi pelaksanaan tetap penentu
Sarawak menyasarkan kapasiti penjanaan tenaga boleh baharu sebanyak 15 gigawatt menjelang 2035. Angka itu dilihat mampu menghampiri penggunaan elektrik di Semenanjung Malaysia, yang kini sekitar 21 gigawatt. Sasaran tersebut menjadikan kapasiti elektrik Sarawak satu kelebihan strategik dalam usaha menarik pelaburan pusat data, kerana kemudahan digital memerlukan bekalan yang boleh menyokong operasi berterusan. Namun, sasaran kapasiti tidak dengan sendirinya menjamin bekalan tersedia di lokasi dan pada masa yang diperlukan. Sarawak perlu memastikan pembangunan penjanaan bergerak seiring dengan keupayaan grid dan penyimpanan tenaga. Di peringkat negara, kapasiti terpasang tenaga boleh baharu hampir mencapai 32 peratus, bersamaan kira-kira 14,000 megawatt, setakat 1 September 2026. Angka itu menunjukkan peralihan tenaga sedang berlaku, tetapi keberkesanan sambungan dan kestabilan sistem akan menentukan sama ada sasaran besar mampu diterjemahkan kepada bekalan yang boleh dipercayai.
Pendidikan percuma sebagai strategi industri
Pendidikan percuma Sarawak wajar dilihat sebagai sebahagian daripada strategi ekonomi, bukan sekadar dasar sosial. Menurut Abang Johari, pelabur Jepun itu turut tertarik kepada usaha mempersiapkan rakyat untuk kemajuan teknologi melalui pendidikan percuma dan pembentukan tenaga kerja berkemahiran tinggi. Bagi industri pusat data dan kecerdasan buatan, bekalan tenaga sahaja tidak mencukupi jika tenaga mahir terpaksa dicari di luar. Pelaburan pusat data akan memberi manfaat strategik yang lebih kukuh apabila rakyat tempatan mampu mengisi pekerjaan berkemahiran dan mengambil bahagian dalam ekosistem teknologi. Sarawak berpotensi menjadi hab teknologi dunia, khususnya dalam AI, jika pembangunan infrastruktur disertai persediaan modal insan. Itu peluang yang patut diberi keutamaan: mengaitkan minat pelabur dengan latihan dan laluan kerjaya untuk anak Sarawak. Tanpa hubungan tersebut, pusat data berisiko menjadi projek besar yang manfaat kemahirannya tidak cukup berakar di negeri ini.
Daripada sasaran kepada ekosistem yang berfungsi
Langkah seterusnya ialah menyelaraskan sasaran tenaga dengan keperluan pengguna korporat dan kestabilan grid. Kerajaan Persekutuan menyasarkan kapasiti terpasang tenaga boleh baharu negara sebanyak 35 peratus menjelang 2030, 40 peratus pada 2035 dan 70 peratus menjelang 2050. Kerjasama dengan Sarawak turut merangkumi pelaksanaan skim bekalan tenaga boleh baharu kepada sektor korporat. Sistem penyimpanan tenaga bateri pula boleh membantu mengoptimumkan penggunaan solar, mengurangkan keperluan sumber penjanaan lebih mahal ketika permintaan puncak serta menstabilkan grid apabila bekalan atau permintaan berubah. Bagi pusat data Sarawak, perkara ini bukan butiran sampingan: ia menentukan sama ada aspirasi tenaga hijau dapat diterjemahkan kepada asas operasi yang kukuh. Kesimpulannya, Sarawak mempunyai tarikan yang nyata melalui bekalan tenaga dan pendidikan percuma. Namun, kejayaan sebagai destinasi pelaburan bergantung pada keupayaan menunaikan sasaran tenaga, membina kemahiran tempatan dan menyediakan sistem yang boleh menyokong industri teknologi tinggi.
