Bumbung perlu menjadi permulaan, bukan penamat
Laluan pejalan kaki berbumbung ialah laluan untuk berjalan yang dilindungi daripada hujan dan panas, tetapi nilainya bergantung pada sambungan, keselamatan dan kemudahan akses di sepanjang perjalanan. Inilah ukuran yang patut digunakan untuk menilai projek 22 kilometer di Kuala Lumpur, bukan panjang bumbung semata-mata. Projek bernilai RM55 juta itu dijadualkan bermula pada Januari 2027 dan akan dibiayai melalui peruntukan mengurus Dewan Bandaraya Kuala Lumpur (DBKL). Menteri di Jabatan Perdana Menteri (Wilayah Persekutuan), Hannah Yeoh, berkata laluan tersebut dirancang untuk menghubungkan kawasan kediaman, kemudahan awam, pusat komersial, perhentian bas, pusat kesihatan dan tempat ibadat. Skala dan tujuannya wajar disambut baik, namun manfaatnya kepada orang ramai ditentukan oleh sama ada mereka boleh berjalan dari satu destinasi ke destinasi lain dengan lancar. Bumbung melindungi daripada cuaca; ia tidak dengan sendirinya menjadikan perjalanan berguna atau selamat.
Jangan biarkan laluan berakhir di tengah perjalanan
Kritikan paling penting terhadap laluan berbumbung KL bukanlah bahawa bumbung tidak diperlukan, tetapi bahawa bumbung boleh dipasang di atas laluan yang masih terputus atau berbahaya. Laluan yang berhenti sebelum stesen, kawasan perumahan atau kedai memaksa pejalan kaki mencari jalan sendiri, lalu mengurangkan gunanya. Begitu juga, bumbung tidak melindungi seseorang yang perlu melintas jalan berbilang lorong dengan kenderaan laju tanpa lintasan selamat, lampu isyarat atau penghadang. Jika masalah ini dibiarkan, projek pejalan kaki berisiko menjadi hiasan yang mudah dirasmikan tetapi gagal mengubah pilihan perjalanan. Rangkaian yang berguna mesti menyediakan sambungan terus antara rumah, perhentian bas, stesen pengangkutan awam dan destinasi harian. Persimpangan perlu direka untuk pejalan kaki, bukan dianggap sebagai sela yang perlu mereka atasi sendiri. Kesinambungan bukan kemasan tambahan; itulah syarat asas supaya laluan benar-benar digunakan.
Keselamatan dan akses mesti dirancang bersama
Perlindungan daripada hujan dan panas boleh menjadikan berjalan lebih selesa, terutama bagi orang yang menuju ke bas atau tren. Tanpa teduhan, hujan lebat dan bahang boleh mendorong pengguna memilih kereta. Namun, keselamatan pejalan kaki memerlukan lebih daripada bumbung: lintasan yang jelas, lampu isyarat, penghadang daripada trafik laju dan pencahayaan mencukupi pada waktu malam. Reka bentuk juga mesti boleh digunakan oleh pengguna kerusi roda, warga emas, orang kurang penglihatan dan ibu bapa yang menolak kereta sorong. Cerun laluan landai, jubin pandu arah yang tersusun dan permukaan tanpa halangan bukan perkara kecil; semuanya menentukan sama ada rangkaian ini terbuka kepada semua. Audit berjalan di lokasi bersama kumpulan pengguna berbeza boleh mengesan masalah yang mungkin tidak kelihatan pada pelan. Jika laluan gelap, terasing atau terputus daripada kawasan yang aktif, bumbung tidak akan cukup untuk membuat orang berasa selamat.
Nilai projek melalui perjalanan yang lengkap
Projek baharu ini menyusul pelaksanaan laluan di 29 lokasi sejak 2023, dengan jumlah 4.35 kilometer. DBKL turut merancang tambahan 20 kilometer laluan berbumbung di pusat bandar untuk menghubungkan pengangkutan awam dengan pusat komersial, kompleks pejabat serta taman, termasuk Taman Botani dan Taman Tasik Titiwangsa. Rancangan lanjutan itu memberi peluang untuk membina rangkaian yang menyatukan perjalanan, bukan menambah bahagian terasing. Ukuran kejayaan sepatutnya mudah: bolehkah seseorang berjalan dari rumah ke perhentian bas, meneruskan perjalanan ke destinasi, melintas jalan dengan selamat dan menggunakan laluan itu tanpa bantuan yang tidak sepatutnya diperlukan? Jika jawapannya ya, pelaburan ini membantu menjadikan berjalan pilihan yang munasabah. Jika tidak, panjang laluan dan jumlah bumbung tidak banyak mengubah keadaan. Kesimpulannya, Kuala Lumpur memerlukan laluan yang bersambung, terang, selamat dan mudah diakses; barulah bumbung memberikan nilai sebenar.
