Skala sasaran perlu dibaca dengan tepat
JENDELA 2 ialah fasa kedua Pelan Jalinan Digital Negara yang memberi tumpuan kepada peluasan infrastruktur dan capaian komunikasi digital, termasuk di kawasan pedalaman yang sukar mendapat internet berkualiti. Kira-kira 2,000 lokasi pedalaman di Sabah dan Sarawak menjadi tumpuan fasa ini, dalam pelaksanaan yang merangkumi kira-kira 3,000 lokasi di seluruh negara. Angka tersebut menunjukkan skala usaha, tetapi bukan bukti bahawa semua lokasi sudah menerima liputan atau kerja telah selesai. Perbezaan ini penting apabila menilai JENDELA 2 Sabah: jumlah sasaran menerangkan keutamaan program, manakala kemas kini pelaksanaan sepatutnya menjelaskan kemajuan sebenar. Setakat maklumat yang dikongsi, tumpuan terhadap lokasi pedalaman dinyatakan dengan jelas; pecahan lokasi mengikut negeri dan status setiap tapak tidak diperincikan.
Taklimat kepada Hajiji bukan angka kemajuan tapak
Pada Selasa, Menteri Komunikasi Fahmi Fadzil mengadakan kunjungan hormat kepada Ketua Menteri Sabah Hajiji Noor di Menara Kinabalu dan menyampaikan taklimat tentang perkembangan terkini JENDELA 2. Taklimat itu merangkumi pelaksanaan yang memberi tumpuan kepada peluasan infrastruktur dan capaian komunikasi digital di Sabah. Namun, laporan mengenai pertemuan tersebut tidak menyatakan berapa lokasi yang sudah siap, berapa yang masih dalam pembinaan atau bila sasaran akan dicapai. Maka, istilah “perkembangan terkini” tidak wajar disamakan dengan pengesahan bahawa sekitar 2,000 lokasi pedalaman telah menerima sambungan. Yang diketahui ialah skop nasional sekitar 3,000 lokasi dan tumpuan sekitar 2,000 lokasi di pedalaman Sabah serta Sarawak; status kerja di lapangan kekal tidak diperincikan.
Pemisahan antara sasaran dengan kemajuan bukan soal istilah semata-mata. Penduduk memerlukan gambaran yang boleh dinilai tentang perubahan perkhidmatan di kawasan masing-masing, bukan angka agregat sahaja. Maklumat seperti status tapak dan capaian yang sudah tersedia akan membantu orang ramai memahami makna praktikal taklimat tersebut.
Mengapa internet pedalaman Sabah penting
Keperluan memperluas internet pedalaman Sabah berpunca daripada cabaran geografi dan taburan penduduk, yang menyukarkan penyediaan perkhidmatan berkualiti. Apabila infrastruktur komunikasi sampai ke lebih banyak kawasan luar bandar, penduduk berpeluang menggunakan kemudahan pendidikan, ekonomi dan perkhidmatan digital dengan lebih baik. Ini juga langkah penting untuk merapatkan jurang capaian antara bandar dengan luar bandar, bukan sekadar menambah angka dalam pelan. Namun, manfaat tersebut bergantung pada pelaksanaan di setiap lokasi JENDELA serta mutu perkhidmatan yang diterima penduduk. Dengan kira-kira 2,000 lokasi pedalaman Sabah dan Sarawak menjadi tumpuan, skala sasaran memang besar; ukuran yang lebih bermakna ialah sejauh mana peluasan itu mengatasi kesukaran capaian yang disebut, bukan semata-mata berapa lokasi disenaraikan.
Ukuran kejayaan ialah perubahan yang dirasai
Taklimat Fahmi kepada Hajiji menandakan perkembangan pelaksanaan JENDELA 2 dibawa kepada kepimpinan negeri. Tetapi maklumat yang tersedia setakat ini tidak memberi pecahan kemajuan mengikut tapak. Oleh itu, penilaian yang adil perlu mengekalkan dua perkara berasingan: sekitar 2,000 lokasi pedalaman Sabah dan Sarawak ialah tumpuan fasa kedua, sementara sekitar 3,000 lokasi ialah skala pelaksanaan di seluruh negara. Kedua-duanya angka skop, bukan angka lokasi yang sudah siap. Kesimpulannya, JENDELA 2 mempunyai sasaran yang besar dan tujuan yang penting untuk komuniti yang berdepan kekangan capaian. Namun, keyakinan terhadap hasilnya memerlukan kemajuan yang dapat dibezakan dengan jelas daripada sasaran. Buat masa ini, skala tumpuan diketahui; butiran status tapak belum dikongsi.
