Dua negeri, dua pendekatan
Pusat data AI ialah kemudahan yang menempatkan komputer berkuasa tinggi untuk memproses, menyimpan dan mengurus data bagi kecerdasan buatan serta pengkomputeran berprestasi tinggi. Perak dan Melaka kini meneliti peluang dalam bidang ini, tetapi melalui pendekatan yang berbeza. Pada 3 November, Perbadanan Kemajuan Negeri Perak (PKNPk) dan Global Vision Lab Sdn. Bhd. (GVL) meneroka cadangan pembangunan pusat data AI dengan kapasiti bekalan kuasa dirancang melebihi 100 megawatt (MW) di Perak. Sehari kemudian, Melaka mengumumkan penelitian terhadap ekosistem kuasa bersepadu berkapasiti indikatif sehingga dua gigawatt (GW) bagi menyokong perancangan pusat data AI rendah karbon. Perbandingan angka itu tidak bermakna Melaka merancang pusat data 20 kali lebih besar. Perak menyebut kuasa yang dirancang untuk projek pusat datanya; Melaka pula menyebut kapasiti indikatif ekosistem bekalan tenaga. Perbezaan ini penting agar skala kedua-dua cadangan tidak disalahertikan.
Perak masih di peringkat penilaian
Projek pusat data Perak didorong oleh permintaan yang meningkat terhadap pengkomputeran AI, pengkomputeran berprestasi tinggi (HPC) dan aplikasi berasaskan unit pemprosesan grafik (GPU) di dalam dan luar negara. Namun, angka melebihi 100 MW belum boleh dianggap kapasiti akhir: cadangan itu masih dalam penilaian awal dan skop serta kapasiti bekalan kuasa sebenar belum dimuktamadkan. PKNPk dan GVL telah menandatangani perjanjian kerahsiaan serta surat persetujuan untuk bertukar maklumat dan memulakan penelitian. PKNPk menyelaras penglibatan pihak negeri, manakala GVL mengetuai perancangan serta penilaian teknikal dan komersial. Langkah seterusnya ialah menguji kesesuaian tapak, bekalan elektrik, sistem penyejukan, rangkaian dan keperluan infrastruktur sebelum menentukan struktur pelaburan serta kaedah pelaksanaan. Pada hemat saya, kejelasan tentang bekalan kuasa dan tapak lebih bermakna daripada angka besar ketika projek masih belum disahkan.
Melaka merancang prasyarat tenaga
Di Melaka, perancangan bermula daripada bekalan tenaga yang boleh menyokong pusat data AI rendah karbon. Perbadanan Melaka (MCORP) dan EDRA Power Holdings Sdn. Bhd. sedang meneliti kebolehlaksanaan ekosistem kuasa bersepadu berhampiran Loji Janakuasa Edra Melaka, dengan kapasiti indikatif sehingga 2 GW. MCORP turut merancang Taman Pusat Data AI Rendah Karbon untuk menyokong kecerdasan buatan dan pengkomputeran awan. Angka 2 GW itu merujuk kepada ekosistem kuasa yang sedang dikaji, bukannya kapasiti pusat data yang telah diluluskan atau dibina. Penilaian juga merangkumi potensi kemudahan penyimpanan dan penggasan semula gas terapung (FSRU). Semua cadangan masih bergantung pada kajian lanjut, penilaian teknikal dan komersial, keperluan kawal selia serta kelulusan. Pendekatan ini wajar, tetapi angka indikatif perlu disertai penerangan tentang bagaimana bekalan akan disalurkan kepada kemudahan sebenar.
Ukuran berbeza, manfaat perlu dibuktikan
Bagi pembaca, rumusannya mudah: kapasiti pusat data dan kapasiti bekalan kuasa bukan ukuran yang boleh dibandingkan terus. Perak mengemukakan sasaran bekalan melebihi 100 MW untuk cadangan pusat datanya; Melaka menilai bekalan bersepadu sehingga 2 GW bagi menyokong perancangan beberapa keperluan pusat data. Kedua-duanya masih memerlukan penilaian dan kelulusan, jadi angka tersebut bukan bukti bahawa kemudahan sudah tersedia. Jika projek direalisasikan, manfaat yang dijanjikan termasuk pekerjaan berkemahiran tinggi, rantaian bekalan teknologi tempatan yang lebih kukuh dan penggunaan AI dalam sektor seperti pembuatan serta logistik. Namun, manfaat itu tidak terjamin hanya kerana kapasiti yang dirancang besar. Kedua-dua negeri perlu menunjukkan bahawa bekalan, rangkaian dan kemudahan sokongan benar-benar sesuai, di samping memastikan manfaat ekonomi sampai kepada tenaga kerja serta perniagaan tempatan. Penilaian yang telus patut mendahului pengumuman tentang skala.
