Apa Itu Pusat Kawalan Trafik Pintar dan Mengapa Ia Penting
Pusat kawalan trafik pintar ialah sistem pengurusan lebuh raya berasaskan kecerdasan buatan yang menghimpunkan data kamera, sensor dan papan tanda digital untuk memantau trafik secara masa nyata, mengesan insiden jalan raya secara automatik, mempercepat tindak balas kecemasan dan seterusnya meningkatkan keselamatan jalan raya bagi semua pengguna lebuh raya. Dalam konteks ini, langkah IJM melaksanakan pusat kawalan trafik pintar bukan sekadar projek teknologi, tetapi perubahan cara kita melihat lebuh raya sebagai ekosistem mobiliti yang hidup, dipantau dan diurus secara berterusan. Pusat Kawalan Trafik Lebuh Raya Pintar yang dilancarkan di plaza tol Loke Yew di Besraya menjadi nadi baharu kepada pengurusan trafik di Besraya, NPE dan Lekas.
Pelaburan RM14.3 Juta: Kos Tinggi, Manfaat Lebih Besar
IJM Corporation Bhd telah melabur RM14.3 juta sejak 2025 untuk menaik taraf sistem pemantauan di tiga lebuh raya kendaliannya melalui pelaksanaan pusat kawalan trafik pintar berasaskan AI. Pada masa yang sama, pusat kawalan fizikal yang baharu itu sendiri melibatkan kos pembangunan sebanyak RM18 juta. Ada yang mungkin mempersoalkan nilai pelaburan setinggi ini, namun apabila dibanding dengan statistik 26,675 kemalangan di lebuh raya bertol dan 839 kemalangan maut yang direkodkan pada 2025, jelas kos teknologi jauh lebih kecil daripada kos nyawa dan kesesakan yang berlaku saban hari. Pelaburan ini ialah isyarat bahawa pengurusan lebuh raya tidak lagi boleh bergantung kepada rondaan manual dan laporan telefon semata-mata; ia mesti digerakkan oleh data dan sistem AI lebuh raya yang beroperasi 24/7.
Bagaimana Sistem AI Lebuh Raya Mengubah Pemantauan Trafik Real-Time
Di sebalik terminologi canggih, kekuatan pusat kawalan trafik pintar terletak pada kombinasi perkakasan dan perisian yang konkrit: 144 kamera CCTV, 87 Sistem Pengesanan Insiden Video (VIDS), 35 unit ANPR dan 22 papan tanda mesej berubah-ubah (VMS) yang disatukan dengan Digital Dashboard. Peralatan ini bukan sekadar ‘mata’ di lebuh raya; ia dipacu oleh algoritma AI yang boleh mengesan kesesakan trafik, pejalan kaki di lebuh raya, tanda awal banjir, tumpahan cecair, jalan berlubang, kenderaan melawan arus, pertukaran lorong haram dan kenderaan berhenti di lorong kecemasan. Menurut IJM, masa tindak balas insiden kini boleh dipendekkan kepada lapan hingga 10 minit, iaitu 33% lebih pantas berbanding sebelum ini. Ini bukti praktikal bahawa pemantauan trafik real-time berasaskan AI bukan slogan teknologi, tetapi kelebihan operasi yang nyata.
Impak Kepada Pengguna: Keselamatan Jalan Raya dan Aliran Trafik
Bagi pemandu di Besraya, NPE dan Lekas, soalan asasnya mudah: adakah sistem AI lebuh raya ini menjadikan perjalanan lebih selamat dan lancar? Jawapannya, setakat keupayaan teknikal, ya. Sistem menggunakan kamera pintar dan analisis data untuk mengesan kejadian di lebuh raya secara automatik, menambah baik kaedah pemantauan manual yang sebelum ini bergantung kepada pengawal trafik yang terhad dari segi masa dan lokasi. Dengan insiden dan kerosakan dikesan lebih cepat, pasukan operasi boleh menilai keadaan dan menyelaras tindak balas dengan lebih berkesan, sekali gus mengurangkan gangguan trafik. Ini bermakna tumpahan minyak boleh dibersihkan sebelum menjadi punca kemalangan, kenderaan rosak boleh dibantu sebelum mencetuskan kesesakan panjang, dan maklumat di papan VMS boleh mengubah laluan pemandu secara lebih awal.
Ke Hadapan: ITS 2030, Kerjasama Penguat Kuasa dan Tanggungjawab Pengguna
Pelaksanaan pusat kawalan trafik pintar IJM tidak wujud dalam vakum; ia selari dengan Pelan Hala Tuju Sistem Pengangkutan Pintar 2030 yang menekankan penggunaan AI, analitik data, IoT serta pusat pengurusan trafik bersepadu. Menteri Kerja Raya menegaskan bahawa transformasi lebuh raya pintar memerlukan kerjasama erat antara kementerian, Lembaga Lebuhraya, syarikat konsesi, agensi penguat kuasa, pasukan kecemasan dan pemain teknologi. Buat masa ini, data kelajuan kenderaan belum dihubungkan secara masa nyata dengan penguat kuasa, namun IJM bersedia bekerjasama dengan polis jika diperlukan demi keselamatan jalan raya. Dari sudut pandang pengguna, walaupun sistem AI boleh mengesan dan memberi amaran, 85.4% kemalangan masih berpunca daripada faktor manusia. Teknologi hanya mengurangkan risiko; disiplin pemandu tetap penentu akhir. Jika kedua-duanya bergerak seiring, barulah visi lebuh raya pintar yang selamat dan lancar boleh menjadi realiti.
