Jerebu, Asma Kanak-Kanak dan Tanggungjawab Ibu Bapa
Jerebu ialah keadaan udara yang dipenuhi zarah halus hasil pencemaran, menyebabkan pandangan kabur, udara berat dan menjejaskan kesihatan saluran pernafasan, terutama pada kanak-kanak yang sistem pernafasannya lebih sensitif dan mudah terkesan oleh udara kotor yang berpanjangan. Pandangan bahawa jerebu hanyalah isu cuaca adalah berbahaya. Data Sistem Pengurusan Indeks Pencemaran Udara Malaysia (APIMS) menunjukkan bacaan IPU di beberapa kawasan telah melebihi 100 dan dikategorikan tidak sihat. Dalam masa sama, Kementerian Kesihatan memaklumkan kes jangkitan saluran pernafasan akut meningkat 124.4% daripada 1,637 kepada 3,674 kes, manakala kes asma melonjak 259% daripada 61 kepada 219 kes dalam tempoh seminggu. Fakta ini cukup untuk menuntut tindakan segera ibu bapa: jerebu kesihatan anak bukan lagi pilihan, ia kewajipan.
Kenal Gejala Bahaya dan Bila Perlu Ke Klinik
Musim jerebu bukan masa untuk "tengok dulu" apabila anak mula menunjukkan gejala. Antara tanda awal akibat pendedahan udara tercemar ialah gatal pada kerongkong, batuk, hidung berair, kerap bersin, mata pedih dan berair serta kesukaran atau sesak nafas. Ibu bapa juga perlu peka terhadap perubahan seperti batuk berpanjangan, sakit tekak dan ketidakselesaan pada mata. Bagi asma kanak-kanak, tanda amaran seperti semput yang semakin kerap, anak kelihatan sukar bernafas, mengadu sakit dada atau nampak semakin letih tidak wajar ditunggu sehingga malam. Jika batuk atau semput semakin teruk, segera bawa anak untuk pemeriksaan dan rawatan perubatan. Ungkapan yang wajar diingat ialah: "Jika corak pernafasan anak berubah, anggap ia serius sehingga doktor membuktikan sebaliknya."
Rutin Penjagaan Udara Kotor di Rumah
Ramai ibu bapa mengeluh tidak mampu kawal jerebu di luar, tetapi terlupa mereka boleh mengawal penjagaan udara kotor di rumah. Jadikan rumah zon selamat dengan menutup pintu dan tingkap rapat untuk mengurangkan kemasukan zarah halus jerebu ke ruang tamu dan bilik tidur. Biasakan menyemak bacaan IPU di portal rasmi sebelum membenarkan anak keluar bermain atau ke sekolah; bacaan melebihi 100 jelas tidak sihat dan aktiviti luar wajar dihadkan. Golongan berisiko tinggi seperti kanak-kanak, warga emas dan mereka yang mempunyai asma atau penyakit paru-paru disarankan mengurangkan aktiviti di luar bangunan serta mengelak aktiviti fizikal berat ketika IPU tidak sihat. Ibu bapa juga digalakkan memakaikan pelitup muka seperti N95 jika anak terpaksa keluar. Dalam rumah, pastikan semua ahli keluarga minum air secukupnya sepanjang hari bagi membantu tubuh kekal terhidrat ketika udara kering dan tercemar.
Pemakanan, Air dan Pengurusan Asma Anak
Selain mengurangkan pendedahan kepada jerebu, ibu bapa wajar menilai semula pemakanan anak. Walaupun makanan tinggi protein tidak dihuraikan secara terperinci dalam sumber, garis besar yang jelas ialah pemakanan seimbang dengan pelbagai jenis makanan untuk membekalkan vitamin, mineral, antioksida dan serat kepada tubuh. Buah-buahan segar seperti oren, jambu batu, betik, tembikai dan epal serta sayur-sayuran dalam hidangan utama adalah pilihan praktikal untuk meja makan keluarga. Keperluan air kanak-kanak berbeza mengikut umur, saiz tubuh, tahap aktiviti dan keadaan kesihatan, jadi tawarkan air kosong dengan lebih kerap sepanjang hari, bukan hanya apabila mereka mengadu haus. Bagi anak yang telah didiagnosis dengan asma, pastikan ubat yang dipreskripsikan doktor sentiasa tersedia dan digunakan mengikut pelan tindakan asma, bukan sekadar bila keadaan sudah gawat. Maklumkan juga keadaan kesihatan anak kepada guru agar mereka tahu tindakan yang perlu jika anak mula batuk atau semput di sekolah.
Kerjasama Ibu Bapa, Sekolah dan Langkah Harian Kecil
Kita tidak boleh tunggu arahan besar-besaran sebelum bertindak; jerebu menuntut kerjasama rapat antara ibu bapa dan pihak sekolah setiap hari. Pada 27 Ogos, sebanyak 17 stesen pemantauan mencatatkan IPU tidak sihat di pelbagai kawasan, menandakan situasi udara yang berubah-ubah dan perlu dipantau rapi. Ibu bapa perlu mengikuti pengumuman rasmi, mematuhi arahan menangguhkan aktiviti luar bilik darjah dan memastikan anak mengurangkan aktiviti fizikal berat di luar rumah. Dalam musim jerebu, perkara yang nampak kecil seperti menyemak IPU sebelum anak keluar rumah, memastikan ubat tersedia, menyediakan air mencukupi dan mengehadkan aktiviti luar boleh mengurangkan pendedahan anak kepada udara tercemar. Kesimpulannya, jerebu kesihatan anak dan asma kanak-kanak tidak boleh dipisahkan daripada disiplin harian keluarga: sedikit usaha konsisten hari ini jauh lebih bernilai daripada satu lawatan cemas ke jabatan kecemasan esok.
